CHÚ THÍCH

[1] Từ ngữ Hy lạp thường dịch là “mới”, cũng có nghĩa là “trẻ”.
[2]  Tự thú  (Confessions), X, 27: PL 32, 795.
[3] Thánh Irênê,  Adversus Hæreses , II, 22, 4:  PG  7, 784.
[4]  Tài liệu sau cùng khóa họp thường lệ lần thứ 15 của Thượng Hội đồng Giám mục , 60. Viết tắt là  FD. Tài liệu được tìm thấy ở: http://www.vatican.va/roman_curia/synod/documents/rc_synod_doc_20181027_doc-final-instrumentum-xvassemblea-giovani_en.html.
[5]  Sách Giáo Lý Của Giáo Hội Công Giáo , 515.
[6]  Nt , 517.
[7]  Huấn giáo  (27-6-1990), 2-3: Insegnamenti 13, 1 (1990), 1680-1681.
[8] Tông huấn hậu Thượng Hội đồng  Amoris Laetitia  (19-3-2016), 182: AAS 108 (2016), 384.
[9]  FD  63.
[10] CÔNG ĐỒNG CHUNG VATICAN II,  Sứ điệp gửi người trẻ và phụ nữ  (8-12-1965): AAS 58 (1966), 18.
[11]  Nt.
[12]  FD  1
[13]  Nt , 8.
[14]  Nt , 50.
[15]  Nt , 53
[16] Xem CÔNG ĐỒNG CHUNG VATICAN II, Hiến chế tín lý về Mặc khải  Dei Verbum , 8.
[17]  FD  150.
[18]  Diễn văn trong đêm canh thức với giới trẻ, Đại hội giới trẻ Thế giới thứ 34 tại Panama  (26-1-2019): L’Osservatore Romano, 28-29 tháng 1-2019, 6.
[19]  Lời nguyện kết thúc Đi Đàng Thánh giá Đại hội giới trẻ Thế giới thứ 34 tại Panama  (26-1-2019): L’Osservatore Romano, 27-1-2019, 12.
[20]  FD  65.
[21]  Nt , 167.
[22] THÁNH GIÁO HOÀNG GIOAN PHAOLÔ II,  Nói chuyện với giời trẻ ở Turin  (13-4- 1980), 4: Insegnamenti 3, 1 (1980), 905.
[23] Đức Giáo Hoàng BÊNÊĐÍCTÔ XVI,  Sứ điệp cho Đại hội giới trẻ thế giới thứ 27  (15-3- 2012): AAS 194 (2012), 359.
[24]  FD  8.
[25]  Nt.
[26]  Nt , 10.
[27]  Nt , 11.
[28]  Nt , 12.
[29]  Nt , 41.
[30]  Nt , 42.
[31]  Nói chuyện với giới trẻ ở Manila  (18-1-2015): L’Osservatore Romano, 19-20 tháng 1- 2015, 7.
[32]  FD  34.
[33]  Tài liệu của cuộc Gặp gỡ Tiền Thượng hội đồng chuẩn bị cho khóa họp thường lệ lần thứ 15 của Thượng Hội đồng Giám mục , Rôma (24-3-2018), I, 1.
[34]  FD  39.
[35]  Nt , 37.
[36] Xem thông điệp  Laudato Si’  (24-5-2015), 106: AAS 107 (2015), 889-890.
[37]  FD  37.
[38]  Nt , 67.
[39]  Nt , 21.
[40]  Nt , 22.
[41]  Nt , 23.
[42]  Nt , 24.
[43]  Tài liệu của cuộc Gặp gỡ Tiền Thượng hội đồng chuẩn bị cho khóa họp thường lệ lần thứ 15 của Thượng Hội đồng Giám mục , Rôma (4-3-2018), I, 4.
[44]  FD  25.
[45]  Nt.
[46]  Nt , 26.
[47]  Nt , 27.
[48]  Nt , 28.
[49]  Nt , 29.
[50]  Diễn văn kết thúc hội nghị bảo vệ trẻ vị thành niên trong Giáo Hội  (24-2-2019): L’Osservatore Romano, 25-26 tháng 2-2019, 10.
[51]  FD  29.
[52]  Thư gửi dân Chúa  (20-8-2018), 2: L’Osservatore Romano, 21-21 tháng 8-2018, 7.
[53]  FD  30.
[54]  Diễn văn khai mạc khóa họp thường lệ lần thứ 15 Thượng Hội đồng Giám mục  (3-10-2018): L’Osservatore Romano, 5-10-2018, 8.
[55]  FD  31.
[56]  Nt.
[57] CÔNG ĐỒNG CHUNG VATICAN II, Hiến chế Mục vụ về Giáo Hội trong thế giới ngày nay  Gaudium et Spes , 1.
[58]  FD  31.
[59]  Nt.
[60]  Diễn văn kết thúc hội nghị bảo vệ trẻ vị thành niên trong Giáo hội  (24-2-2019):: L’Osservatore Romano, 25-26 tháng 2-2019, 11.
[61] FRANCISCO LUIS BERNÁRDEZ, “Soneto”, trong  Cielo de tierra , Buenos Aires, 1937.
[62] Tông huấn  Gaudete et Exsultate  (19-3-2018), 140.
[63]  Giảng lễ, Đại hội giới trẻ Thế giới thứ 31 tại Krakov  (31-7-2016): AAS 108 (2016), 963.
[64]  Diễn văn khai mạc Đại hội giới trẻ Thế giới thứ 34 tại Panama  (24-1-2019): L’Osservatore Romano, 26-1-2019, 12.
[65] Tông huấn  Evangelii Gaudium  (24-11-2013), 1: AAS 105 (2013), 1019.
[66]  Nt , 3: AAS 105 (2013), 1020.
[67]  Diễn văn trong đêm canh thức với giới trè, Đại hội giới trẻ Thế giới thứ 34 tại Panama  (26-1-2019: L’Osservatore Romano, 28-29 tháng 1-2019, 6.
[68]  Diễn văn trong cuộc gặp giới trẻ trong Thượng Hội đồng  (6-10-2018): L’Osservatore Romano, 8-9 tháng 10-2018, 7.
[69] Đức Giáo Hoàng BÊNÊĐÍCTÔ XVI, Thông điệp  Deus Caritas Est  (25-12-2005), 1: AAS 98 (2006), 217.
[70] PEDRO ARRUPE,  Enamórate.
[71] THÁNH GIÁO HOÀNG PHAOLÔ VI,  Diễn từ phong Chân phúc cho Nunzio Sulprizio  (1-12-1963): AAS 56 (1964), 28.
[72]  FD  65.
[73]  Giảng lễ cho giới trẻ ở Sydney  (2-12-1970): AAS 63 (1971), 64.
[74]  Tự thú  (Confessions), I, 1, 1: PL 32, 661.
[75]  God is Young. A Conversation with Thomas Leoncini , New York, Random House, 2018, 4.
[76] FD 68.
[77]  Gặp gỡ giới trẻ ở Cagliari  (22-9-2013): AAS 105 (2013), 904-905.
[78]  Năm chiếc bánh và hai con cá , Pauline Books and Media, 2003, Trg. 9, 13.
[79] HỘI ĐỒNG GIÁM MỤC THỤY SĨ,  Prendre le temps: pour toi, pour moi, pour nous , 2-2-2018.
[80] Xem THÁNH TÔMA AQUINÔ,  Summa Theologiae , II-II, q. 23, art. 1.
[81]  Diễn văn cho tình nguyện viên tại Đại hội giới trẻ Thế giới thứ 34 ở Panama  (ngày 27-1-2019): L’Osservatore Romano, 28-29 tháng 1-2019, 11.
[82] THÁNH OSCAR ROMERO,  Bài giảng  (6-11-1977), trong Su Pensamiento, I-II, San Salvador, 2000, trg. 312.
[83]  Diễn văn khai mạc Đai hội giới trẻ Thế giới thứ 34 ở Panama  (ngày 24-1-2019): L’Osservatore Romano, 26-1-2019, 12.
[84] Xem  Gặp gỡ giới trẻ tại đền thánh quốc gia Maipu , Santiago de Chile (17-1-2018): L’Osservatore Romano, 19-1-2018, 7.
[85] Xem ROMANO GUARDINI,  Die Lebensalter. Ihre ethische und pädagogische Bedeutun g, Würzburg, in lần 3, 1955, 20.
[86] Tông huấn  Gaudete et Exsultate  (19-3-2018), 11.
[87]  Spiritual Canticle , Red. B, Prologue, 2.
[88]  Nt , XIV-XV, 2.
[89] HỘI ĐỒNG GIÁM MỤC RWANDA,  Thư của Hội đồng Giám mục Rwanda gửi các Kitô hữu trong Năm ngoại thường về Hòa giải , Kigali (18-1-2018), 17.
[90]  Gặp gỡ giới trẻ của Trung tâm văn hóa Linh mục Felix Varela tại Havana  (20-9-2015): L’Osservatore Romano, 21-22 tháng 9-2015, 6.
[91]  FD  46.
[92]  Diễn văn trong đêm canh thức của Đại hội Giới trẻ Thế giới thứ 28 tại Rio de Janeiro  (27-7-2013): AAS 105 (2013), 663.
[93] Ustedes son la luz del mundo.  Diễn văn tại Cerro San Cristóbal , Chile, 1940. Bản văn có tại: https://www.padrealbertohurtado.cl/escritos-2/.
[94]  Giảng lễ, Đại hội Giới trẻ Thế giới thứ 28 tại Rio de Janeiro  (28-7-2013): AAS 105 (2013), 665.
[95] HỘI ĐỒNG GIÁM MỤC HÀN QUỐC,  Thư mục vụ nhân dịp kỷ niệm 150 năm ngày tử đạo trong cuộc bách hại ở Byeong-in  (30-3-2016).
[96] Xem  Giảng lễ, Đại hội Giới trẻ Thế giới thứ 34 tại Panama  (27-1-2019): L’Osservatore Romano, 28-29 Tháng 1-2019, 12.
[97] “Lạy Chúa, xin dùng con như khí cụ bình an”, lời nguyện được cảm hứng bởi thánh Phanxicô Assidi.
[98]  Diễn văn trong đêm canh thức, Đại hội Giới trẻ Thế giới thứ 34 tại Panama  (26-1-2019): L’Osservatore Romano, 28-29 tháng 1-2019, 6.
[99]  FD  14.
[100] Xem Thông điệp  Laudato Si’  (24 May 2015), 145: AAS 107 (2015), 906.
[101]  Sứ điệp video cho Hội nghị giới trẻ bản địa thế giới ở Panama  (17-21 tháng 1-2019): L’Osservatore Romano, 19-1-2019, 8.
[102]  FD  35.
[103] Xem  Ad Adolescentes , I, 2: PG 31, 565.
[104] Xem  POPE FRANCIS AND FRIENDS, Sharing the Wisdom of Time , Chicago, Loyola Press, 2018.
[105]  Nt , 12.
[106]  Nt , 13.
[107]  Nt.
[108]  Nt.
[109]  Nt , 162-163.
[110] EDUARDO PIRONIO,  Message to Young Argentinians at the National Youth Meeting in Cordoba , (12-15 tháng 9-1985), 2.
[111]  FD  123.
[112]  Das Wesen des Christentums. Die neue Wirklichkeit des Herrn , Mainz, in lần thứ 7, 1991, 14.
[113] Số 165: AAS 105 (2013), 1089.
[114]  Diễn văn khi thăm Nhà người Samaritan nhân hậu , Panama, 27-1-2019: L’Osservatore Romano, 28-29 tháng 1-2019, 10.
[115]  FD  36.
[116] Xem Tông hiến  Veritatis Gaudium  (8-12-2017), 4: AAS 110 (2018), 7-8.
[117]  Diễn văn tại cuộc gặp gỡ Sinh viên và đại biểu của Thế giới học thuật ở Piazza San Domenico, Bologna  (1-10-2017): AAS 109 (2017), 1115.
[118]  FD  51.
[119]  Nt , 47.
[120]  Sermo  256, 3: PL 38, 1193.
[121]  FD  47.
[122]  Diễn Văn cho phái đoàn Thế vận hội quốc tế đặc biệt  (16-2-2017): L’Osservatore Romano, 17-2-2017, 8.
[123]  Ad Adolescentes , VIII, 11-12: PG 31, 580.
[124] HỘI ĐỒNG GIÁM MỤC ARGENTINA,  Declaración de San Miguel , Buenos Aires, 1969, X, 1.
[125] RAFAEL TELLO,  La nueva evangelización, II (phần phụ thêm I and II), Buenos Aires, 2013, 111.
[126] Xem Tông huấn  Evangelii Gaudium  (24-11-2013), 44-45: AAS 105 (2013), 1038-1039.
[127]  FD  70.
[128]  Nt , 117.
[129]  Nt , 4.
[130] Tông huấn  Evangelii Gaudium  (24-11-2013), 124: AAS 105 (2013), 1072.
[131]  Nt , số 122, 1071.
[132]  FD  9.
[133]  Tài liệu của Cuộc Gặp gỡ Tiền Thượng đồng chuẩn bị cho khóa họp thường lệ lần thứ 15 của Thượng Hội đồng Giám mục , Rôma (24-3-2018), 12.
[134]  Nt , 10.
[135]  FD  15.
[136] Tông huấn  Gaudete et Exsultate  (19-3-2018), 2.
[137] Hiến chế Tín lý về Giáo hội  Lumen Gentium , 11.
[138]  Diễn văn trong đêm canh thức, Đại hội Giới trẻ Thế giới thứ 34 tại Panama  (26-1-2019): L’Osservatore Romano, 28-29 tháng 1-2019, 6.
[139] Tông huấn  Evangelii Gaudium  (24-11-2013), 273: AAS 105 (2013), 1130.
[140] THÁNH GIÁO HOÀNG PHAOLÔ VI, Thông điệp  Populorum Progressio  (26-3- 1967), 15: AAS 59 (1967), 265.
[141]  Meditación de Semana Santa para jóvenes , viết trên chuyến tàu trở về từ Hoa Kỳ năm 1946 (https://www.padrealbertohurtado.cl/escritos-2/).
[142]  Gặp gỡ giới trẻ vùng Umbria tại Assidi  (4-10-2013): 105 (2013), 921.
[143] Tông huấn hậu Thượng Hội đồng  Amoris Laetitia  (19-3-2016), 150: AAS 108 (2016), 369.
[144]  Diễn văn với giới trẻ giáo phận Grenoble-Vienne  (17-9-2018): L’Osservatore Romano, 19-9-2018, 8.
[145] FD 32.
[146]  Diễn văn cho tình nguyện viên tại Đai hội giới trẻ Thế giới thứ 28 ở Rio de Janeiro  (ngày 28-7-1913): Insegnamenti 1, 2 (2013), 125.
[147] HỘI ĐỒNG GIÁM MỤC COLOMBIA,  Mensaje Cristiano sobre el matrimonio  (14-5-1981).
[148] HỘI ĐỒNG GIÁM MỤC HOA KỲ,  Sons and Daughters of Light: A Pastoral Plan for Ministry with Young Adults , 12-11-1996, Phần I, 3.
[149] Thông điệp  Laudato Si’  (24-5-2015), 128: AAS 107 (2015), 898.
[150]  Nt , 125: AAS 107 (2015), 897.
[151]  FD  40.
[152] Tông huấn  Gaudete et Exsultate  (19-3-2018), 167.
[153]  Nt , 168.
[154]  Nt , 170.
[155]  FD  108.
[156]  Nt.
[157] Tông huấn  Gaudete et Exsultate  (19-3-2018), 171.
[158]  Nt , 172.
[159]  Diễn văn của Đức Giáo Hoàng Phanxicô trong đêm canh thức chuẩn bị Đại hội Giới Trẻ thế giới thứ 34  (8-4-2017) : AAS 109 (2017), 447.
[160] ROMANO GUARDINI,  Die Lebensalter. Ihre ethische und pädagogische Bedeutung , Würzburg, in lần 3, 1955, 20.
[161] Xem Tông huấn  Gaudete et Exsultate  (19-3-2018), 169.
[162] Tông huấn  Evangelii Gaudium  (24-11-2013), 222: AAS 105 (2013), 1111.
[163] THÁNH GIÁO HOÀNG GIOAN PHAOLÔ II, Tông huấn hậu Thượng Hội đồng  Pastores Dabo Vobis  (25-3-1992), 10: AAS 84 (1992), 672.
[164]  Cầu nguyện canh thức với giới trẻ Ý tại Hí trường Maximus ở Rôma  (11-8-2018): L’Osservatore Romano, 13-14 tháng 8-2018, 6.